Ostatnie
|Co dalej ze Strefą Czystego Transportu? Kraków proponuje nowe rozwiązania|Kardynał Grzegorz Ryś w Wieliczce. Uroczysta konsekracja ołtarza w kościele św. Klemensa|Kulinarne dziedzictwo Małopolski w Trąbkach. Poznaliśmy laureatów regionalnego konkursu|Dwa złote medale i pas mistrzowski! 12-latek z Wieliczki podbił mistrzostwa świata w Niemczech|Utrudnienia drogowe w Gdowie. Jedna z dróg zostanie całkowicie zamknięta|52 zawodników, dwa łowiska i walka o punkty. Tak wyglądały zawody wędkarskie w Gdowie|Trzy nowe place zabaw w gminie Wieliczka. Jest 500 tys. zł dofinansowania|„JEŻ-eli możesz – zbuduj mi dom!”. W Wieliczce powstały schronienia dla jeży|Górnik Wieliczka pokonał Iskrę Zakrzów i zdobył Puchar Polski Podokręgu Wieliczka|Pożar budynku mieszkalnego w Kłaju! Strażacy gasili ogień wewnątrz budynku i z podnośnika
Reklama

Co dalej ze Strefą Czystego Transportu? Kraków proponuje nowe rozwiązania

Strefa Czystego Transportu w Krakowie może przejść znaczące zmiany. Zgodnie z przedstawionym projektem jej obszar miałby zostać zmniejszony z około 196 km² do zaledwie 0,99 km². Proponowane rozwiązania obejmują również nowe zasady zwolnień, uproszczenie kontroli pojazdów oraz zmiany dotyczące mieszkańców korzystających z samochodów, których nie są właścicielami. Co to oznacza dla kierowców i kiedy nowe przepisy mogłyby wejść w życie?

Co dalej ze Strefą Czystego Transportu? Kraków proponuje nowe rozwiązania
fot. Magnific
Źródło: Magnific

Strefa Czystego Transportu (SCT) obowiązuje w Krakowie od 1 stycznia 2026 roku i obecnie obejmuje niemal całe miasto. Jej funkcjonowanie od początku wiąże się z ograniczeniami dla części kierowców, w tym osób dojeżdżających do stolicy Małopolski z sąsiednich miejscowości.

Teraz przedstawiono projekt, który zakłada istotne ograniczenie zasięgu strefy oraz modyfikację niektórych zasad jej funkcjonowania. Nie oznacza to jednak całkowitej likwidacji SCT. Zmianie miałby ulec przede wszystkim obszar objęty ograniczeniami, natomiast wymagania emisyjne dotyczące pojazdów pozostałyby takie same.

SCT ograniczona do centrum Krakowa?

Jedną z najważniejszych propozycji jest znaczące zmniejszenie powierzchni Strefy Czystego Transportu. Obecnie obejmuje ona około 196 km², czyli niemal cały Kraków. Po przyjęciu nowych przepisów jej obszar wynosiłby zaledwie 0,99 km².

Reklama

Ograniczenia obowiązywałyby na terenie położonym w obrębie I obwodnicy oraz na obszarze sięgającym do Alei Zygmunta Krasińskiego. W granicach strefy nadal znajdowałaby się stacja pomiarowa przy tej alei, na której wcześniej odnotowywano przekroczenia dopuszczalnego poziomu dwutlenku azotu.

Tak duże ograniczenie powierzchni SCT miałoby istotne znaczenie również dla mieszkańców powiatu wielickiego, którzy codziennie podróżują samochodami do Krakowa. W przypadku przyjęcia projektu ograniczenia związane ze strefą nie obejmowałyby już większości obszaru miasta.

Dlaczego Kraków chce zmniejszyć strefę? Znaczenie mają wyniki pomiarów

Uzasadnienie proponowanych zmian odnosi się przede wszystkim do danych dotyczących jakości powietrza.

Obowiązek utworzenia Strefy Czystego Transportu wynikał z przekroczenia dopuszczalnego średniorocznego stężenia dwutlenku azotu (NO₂), które odnotowano w 2024 roku przy Alei Zygmunta Krasińskiego. Wyniosło ono wówczas 45 µg/m³, podczas gdy obowiązująca norma wynosiła 40 µg/m³.

Jak wynika z pisma Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska z 9 lipca 2025 roku, obszar przekroczenia obejmował około 0,2 km² i był zamieszkiwany przez 9 387 osób.

Reklama

Oznacza to, że przekroczenie normy, które doprowadziło do powstania ustawowego obowiązku utworzenia SCT, dotyczyło stosunkowo niewielkiej części Krakowa. Zakwalifikowanie całej aglomeracji krakowskiej do klasy C nie było równoznaczne z przekroczeniem dopuszczalnych wartości na całym jej obszarze.

Co istotne, w 2025 roku po raz pierwszy od dziesięciu lat w aglomeracji krakowskiej nie stwierdzono przekroczenia średniorocznej normy NO₂.

Wyniki pomiarów na krakowskich stacjach przedstawiały się następująco:

Stacja pomiarowaŚrednioroczne stężenie NO₂ w 2025 r.
Al. Zygmunta Krasińskiego40 µg/m³
ul. Kamieńskiego26 µg/m³
ul. Bujaka24 µg/m³
ul. Bulwarowa22 µg/m³

Warto podkreślić, że poprawę wyników przy Alei Krasińskiego odnotowano jeszcze przed uruchomieniem Strefy Czystego Transportu 1 stycznia 2026 roku. Nie można więc przypisywać jej bezpośrednio funkcjonowaniu SCT.

Przedstawione dane stały się argumentem za ponownym przeanalizowaniem zasadności utrzymywania strefy na tak rozległym obszarze, z uwzględnieniem rzeczywistego poziomu zanieczyszczeń, natężenia ruchu oraz ograniczeń, jakie przepisy nakładają na mieszkańców i kierowców.

Reklama

Nowe zasady zwolnień. Kto będzie mógł skorzystać?

Projekt przewiduje także rozszerzenie możliwości uzyskania zwolnienia z ograniczeń obowiązujących w SCT.

Zgodnie z proponowanymi przepisami ze zwolnienia mogliby korzystać również mieszkańcy Krakowa, którzy legalnie użytkują samochód, ale nie są jego formalnymi właścicielami.

Dotyczyłoby to między innymi pojazdów służbowych, samochodów należących do spółek oraz aut użytkowanych na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub użyczenia. Uwzględniona zostałaby również wspólność majątkowa małżeńska.

Zmieniłaby się ponadto definicja mieszkańca uprawnionego do zwolnienia. Nie byłoby już konieczne posiadanie meldunku w Krakowie. Wystarczyłoby faktyczne zamieszkiwanie na terenie miasta, przy zachowaniu warunku rozliczania w Krakowie podatku dochodowego lub rolnego.

Projekt zakłada także ułatwienia dla osób korzystających z opieki medycznej. Zwolnienie z ograniczeń miałoby obejmować pacjentów wszystkich placówek medycznych znajdujących się na terenie strefy. Nadal konieczne byłoby jednak potwierdzenie wizyty.

Reklama

Kolejna zmiana dotyczy daty nabycia pojazdu. Zwolnieniem miałyby zostać objęte samochody zakupione przed 1 stycznia 2029 roku. Od początku 2029 roku warunkiem korzystania z tego uprawnienia byłoby nieprzerwane posiadanie tego samego pojazdu od 31 grudnia 2028 roku.

Jednocześnie wykup samochodu z leasingu lub przekazanie go członkowi najbliższej rodziny nie powodowałoby utraty zwolnienia.

Uproszczony zostałby również sposób kontroli pojazdów. Zamiast obowiązkowych nalepek identyfikacyjnych weryfikacja odbywałaby się na podstawie numerów rejestracyjnych. Tym samym zniknąłby obowiązek zakupu nalepki, za którą obecnie przewidziano opłatę w wysokości 5 zł.

Co z opłatami za wjazd do SCT?

Przedstawiony projekt zmniejszenia strefy nie wprowadza bezpośrednich zmian w wysokości opłat. Kwestia ich ewentualnego zamrożenia jest przedmiotem odrębnych konsultacji.

Zgodnie z obowiązującą uchwałą stawki za wjazd pojazdami niespełniającymi wymagań emisyjnych mają stopniowo wzrastać w okresie przejściowym.

Miesięczny abonament, obejmujący 30 dni, kosztuje:

  • 100 zł w 2026 roku,
  • 250 zł w 2027 roku,
  • 500 zł w 2028 roku.

Przez cały ten okres opłata godzinowa wynosi 2,50 zł.

W 2026 roku uiszczenie opłaty za dwie kolejne godziny, czyli łącznie 5 zł, umożliwia wjazd do strefy do końca danej doby.

W 2027 roku uzyskanie takiego uprawnienia będzie wymagało opłacenia sześciu godzin, co oznacza koszt 15 zł. Natomiast w 2028 roku możliwość skorzystania z opłaty dziennej zostanie wycofana.

Od 1 stycznia 2029 roku wjazd do SCT na podstawie opłaty nie będzie już możliwy.

Trwające konsultacje dotyczą jednak propozycji zatrzymania wysokości opłat na poziomie obowiązującym w 2026 roku. Jeżeli takie rozwiązanie zostanie przyjęte, obejmie również strefę w jej nowych granicach.

Co dalej z SCT w Krakowie? Kiedy zapadnie decyzja?

Na ten moment proponowane zmiany nie są jeszcze obowiązującym prawem. Przed ich ewentualnym wprowadzeniem konieczne będzie przeprowadzenie kolejnych etapów procedury.

W pierwszej kolejności projekt ma zostać poddany konsultacjom z mieszkańcami. Następnie trafi pod obrady Rady Miasta Krakowa, której radni zdecydują o jego przyjęciu lub odrzuceniu.

Jeżeli uchwała zostanie przyjęta, nowe przepisy zaczną obowiązywać po upływie 30 dni od jej ogłoszenia.

Do tego czasu kierowcy muszą stosować się do obecnych zasad funkcjonowania Strefy Czystego Transportu, w tym obowiązujących granic, wymagań emisyjnych i opłat.

Wcześniej wniesione opłaty zachowają ważność. Dotychczas dokonane zgłoszenia oraz przyznane zwolnienia również pozostaną skuteczne, o ile będą spełniały warunki określone w nowych przepisach.

Ostateczny kształt Strefy Czystego Transportu w Krakowie zależy więc od wyników konsultacji oraz decyzji miejskich radnych. Jeśli przedstawiony projekt zostanie przyjęty, oznaczać to będzie istotne ograniczenie obszaru objętego restrykcjami, co może mieć szczególne znaczenie dla osób regularnie dojeżdżających do Krakowa z Wieliczki i pozostałych miejscowości powiatu wielickiego.

Jak reagujesz na ten artykuł?

Jak oceniasz ten artykuł?

Kliknij gwiazdkę, aby go ocenić!

Średnia ocena: 0 / 5. Liczba głosów: 0

Jak dotąd brak głosów! Bądź pierwszą osobą, która oceni ten artykuł.

Autor

Beata Solarz

Specjalizuje się w relacjonowaniu wydarzeń sportowych i analizie mediów społecznościowych. Jej praca łączy pasję do słowa pisanego z zaangażowaniem w promowanie lokalnego sportu. Prywatnie miłośniczka literatury i wierna kibicka drużyny Puszcza Niepołomice.

Reklama

Czytaj także

Najważniejsze wiadomości prosto na Twoją skrzynkę

Codzienne podsumowanie wydarzeń w regionie wielickim — bez spamu, można wypisać się w każdej chwili.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *